Tên đề tài luận án tiến sĩ: “Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đáp ứng điều trị của mày đay mạn tính tự miễn”

Tên nghiên cứu sinh: Nguyễn Thị Trà My    Ngành: Nội khoa    Mã số: 9720107

Cơ sở đào tạo: Trường Đại học Y Hà Nội

Ngày bảo vệ: Thời gian: 14h00 ngày 02 tháng 12 năm 2025

Hướng dẫn chính: PGS.TS. Lê Hữu Doanh, Trường Đại học Y Hà Nội

Hướng dẫn phụ: TS. Lê Thị Huyền My, Bệnh viện Da liễu Trung ương

Những đóng góp mới của luận án

- Đặc điểm lâm sàng bệnh nhân mày đay mạn tính tự phát: 13,9% đồng mắc mày đay cảm ứng; 34% có phù mạch (môi 28,6%; mắt 19,6%); 55,4% sẩn tồn tại 1-6 giờ; 86,9% có triệu chứng ≥ 5 ngày/tuần; 58,1% có mức độ hoạt động bệnh (UAS7) cao; ngứa trung bình phổ biến nhất (54,6%).

- Đặc điểm cận lâm sàng bệnh nhân mày đay mạn tính tự phát: ASST(+) 57,2%; BHRA(+) 9,5%. Tỷ lệ giảm BCAT 13,5%, giảm BCAK 1,8%, CRP tăng 11,4%, ANA dương tính 11,4%. IgE thấp 5,9%, tăng 77,8%. Chức năng giáp bất thường ở 4,6-6,7%; IgG anti-TPO tăng 10,6%.

- Chất lượng cuộc sống bệnh nhân mày đay mạn tính tự miễn: Điểm CU-Q2oL trung bình 48,67 ± 16,9. Các yếu tố ảnh hưởng gồm: tuổi, ngứa nặng, phù mạch vùng mắt/môi, UAS7, ASST, BHRA, giảm BCAT/BCAK.

- Đặc điểm của mày đay mạn tính tự miễn: Chiếm 9,3% số ca mày đay mạn tính tự phát (ASST+ và BHRA+). Tỷ lệ cao hơn ở bệnh nhân có tiền sử gia đình mắc bệnh tự miễn, tiền sử dùng thuốc y học cổ truyền, phù mạch nhiều vị trí. Tăng CRP và giảm BCAK xuất hiện phổ biến hơn ở nhóm này.

- Tỷ lệ đáp ứng với bilastin: liều chuẩn 47,1%; x2: 26,5%; x3: 8,8%; x4: 2,9%; không đáp ứng x4: 14,7%. UAS7 giảm từ 28,9 còn 2,9 sau 8 tuần. Tỷ lệ sạch triệu chứng tăng dần (82,4% sau 8 tuần). Theo UCT, kiểm soát hoàn toàn/tốt đạt 85,3% sau 8 tuần. Tỉ lệ đáp ứng điều trị hoàn toàn (theo UAS7 và UCT) tăng từ 35,3% sau 2 tuần lên 82,4% sau 8 tuần, trong khi tỉ lệ không đáp ứng giảm từ 50,0% xuống còn 14,7% (p < 0,01).

- Chất lượng cuộc sống cải thiện rõ (CU-Q2oL giảm từ 44,9 xuống 25,3 điểm). Tác dụng phụ nhẹ, chủ yếu là buồn ngủ, gặp ở liều cao.

- Yếu tố tiên lượng đáp ứng điều trị tốt: IgE bình thường hoặc tăng.

- Yếu tố tiên lượng đáp ứng điều trị kém: tiền sử bệnh tự miễn, giảm bạch cầu ái kiềm, điểm UAS7 cao trước điều trị.

 New conclusions of the thesis

- Clinical characteristics of patients with chronic spontaneous urticaria (CSU): 13.9% comorbid inducible chronic urticaria; 34% comorbid angioedema (28.6% on lips; 19.6% on eyes); 55.4% had wheals lasting 1–6 hours; 86.9% experienced symptoms ≥ 5 days per week; 58.1% had high disease activity (UAS7); moderate itching was the most common (54.6%).

- Laboratory characteristics of CSU patients: ASST(+) in 57.2%; BHRA(+) in 9.5%. Eosinopenia in 13.5%, basopenia in 1.8%, elevated CRP in 11.4%, and ANA positivity in 11.4%. Low IgE in 5.9%, elevated IgE in 77.8%. Abnormal thyroid function in 4.6–6.7%; abnormal anti-TPO IgG in 10.6%.

- Quality of life in CSU patients: Mean CU-Q2oL score was 48.67 ± 16.9. Associated factors included age, severe pruritus, angioedema on the eyes/lips, UAS7, ASST, BHRA, and eosinopenia/basopenia.

- Characteristics of autoimmune CSU: Accounted for 9.3% of CSU cases (ASST+ and BHRA+). More common in patients with a family history of autoimmune diseases, prior use of traditional medicine, and multiple sites of angioedema. Elevated CRP and basopenia were also more prevalent in this group.

- Response rates to bilastine: standard dose: 47.1%; x2 dose: 26.5%; x3 dose: 8.8%; x4 dose: 2.9%; no response at quadruple dose: 14.7%. UAS7 score dropped from 28.9 to 2.9 after 8 weeks. Clear symptom increased over time, reaching 82.4% at 8 weeks. According to UCT, complete/good control was achieved in 85.3% at week 8. Complete treatment response (by UAS7 and UCT) increased from 35.3% at week 2 to 82.4% at week 8, while non-response dropped from 50.0% to 14.7% (p < 0.01).

- Quality of life in autoimmune CSU improved significantly, with CU-Q2oL score decreasing from 44.9 to 25.3. Mild adverse effects, mainly drowsiness, were observed at higher doses.

- Good predictors of treatment response: normal or elevated IgE levels.

- Poor predictors of treatment response: history of autoimmune disease, basopenia, and high baseline UAS7 score.

Toàn văn luận án:  https://docs.google.com/document/d/132Ry35P8UvE12Y5xcKhcFGZ6KhW6W9hc/edit?usp=sharing&ouid=104552908533195186239&rtpof=true&sd=true

Tóm tắt luận án tiếng Việt: https://docs.google.com/document/d/1kxS3z7RBEoTAostlrdn-JAuu0IjGMFnB/edit?usp=sharing&ouid=104552908533195186239&rtpof=true&sd=true

Tóm tắt luận án tiếng Anh: https://docs.google.com/document/d/12OsXrShY2IjtRf1EZKikG6mEQVq-QGz5/edit?usp=sharing&ouid=104552908533195186239&rtpof=true&sd=true